NH3 và CO2 trong chuồng nuôi: nguồn sinh ra, mức nên giữ theo tài liệu khuyến nông, chỗ đặt cảm biến và cách dùng số đo để chạy quạt, cảnh báo.
Mùa lạnh, trại khép bớt bạt, giảm quạt để giữ ấm. Nhiệt độ trong chuồng đẹp, nhưng sáng sớm bước vào thì cay mắt. Đó là NH3. Còn CO2 thì không mùi, không màu, chỉ biết khi đo.
Cảm biến NH3 và CO2 trong chuồng nuôi đo nồng độ hai loại khí sinh ra từ chất độn, phân và hơi thở của đàn, để bộ điều khiển tăng thông gió khi khí vượt ngưỡng và báo cho người quản lý, kể cả khi nhiệt độ vẫn bình thường. Bài này nói hai loại khí này từ đâu ra, mức bao nhiêu là cần xử lý theo các tài liệu khuyến nông, đặt cảm biến ở đâu và dùng số đo thế nào.
| Khí | Nguồn sinh ra | Khi nào hay cao |
|---|---|---|
| NH3 (amoniac) | Vi sinh vật phân giải phân, nước tiểu trong chất độn, hầm phân | Chất độn ẩm, hầm phân đầy, giảm thông gió mùa lạnh |
| CO2 | Hơi thở của đàn, lò sưởi đốt nhiên liệu | Chuồng kín, mật độ cao, chạy thông gió tối thiểu quá thấp |
Theo bản tin khuyến nông gia cầm của Đại học Georgia (Mỹ), NH3 sinh ra khi nhiệt độ và độ ẩm trong chất độn thuận lợi cho vi sinh vật phát triển. Giữ chất độn khô là cách gốc để giảm NH3; quạt chỉ là cách đẩy khí ra.
Các tài liệu khuyến nông đưa ra mức khác nhau đôi chút, nhưng cùng một hướng:
| Nguồn | Khuyến nghị |
|---|---|
| Bộ Nông nghiệp Ontario (Canada), gà thịt | NH3 tối đa 25 ppm; trên 10 ppm bắt đầu gây tổn thương bề mặt phổi; trên 50 ppm giảm tăng trọng |
| Khuyến nông Đại học Mississippi State, gà thịt | Thông gió để đưa NH3 về 20 ppm trở xuống; CO2 trên 3.000 ppm kéo dài có thể dẫn tới bệnh báng nước (ascites) |
| Đại học Georgia, gà thịt | Giữ NH3 dưới 25 ppm |
| PigCARE, Hội đồng Thịt heo Canada | Giữ NH3 dưới 25 ppm, và nên đo |
Ngưỡng cài trên bộ điều khiển nên thống nhất với bác sĩ thú y trại và hãng giống. Bảng trên là mốc tham khảo, không thay cho khuyến cáo riêng của từng trại.
Cách đặt cảm biến nhiệt ẩm trong chuồng có trong bài cách đặt cảm biến nhiệt độ, độ ẩm trong chuồng nuôi. Cảm biến khí đặt gần đó là hợp lý.
Tăng thông gió tối thiểu. Mùa lạnh, quạt chạy theo nhiệt thì gần như không bật. Ghép thêm điều kiện khí: NH3 hoặc CO2 vượt ngưỡng thì bật thêm một nhóm quạt trong thời gian ngắn, dù nhiệt chưa cao. Cách này cân giữa giữ ấm và đẩy khí.
Báo cho người quản lý. Khí cao kéo dài là dấu hiệu chất độn ẩm, hầm phân đầy hoặc quạt không đủ, cần người xử lý tận gốc chứ không chỉ chạy quạt.
Ghi lại xu hướng. Nhìn đồ thị theo ngày giúp thấy khí lên vào giờ nào, sau thao tác gì, để chỉnh lịch thông gió, lịch thay chất độn.
Lazico có cảm biến NH3 và CO2 chuẩn RS485 Modbus. Bộ trung tâm qua SIM 4G MS5 đọc được các cảm biến này, tự bật tắt thiết bị theo ngưỡng cài đặt và báo qua app. Trại cần đường truyền dự phòng dùng MF5.
Phần báo mất điện, quạt dừng nên tách riêng bằng các bộ qua SIM gọi điện, nhắn tin như ES01V hoặc hệ LSH3P. Khi quạt đã dừng thì khí sẽ lên, nhưng lúc đó cần cuộc gọi chứ không chỉ thông báo trên app.
Chuồng có chất độn hoặc hầm phân thì NH3 là ưu tiên. Chuồng kín mật độ cao, có lò sưởi đốt nhiên liệu thì nên thêm CO2.
Mùa nóng quạt chạy nhiều, khí thường thấp hơn. Cảm biến khí phát huy nhất ở mùa lạnh và giai đoạn úm, khi thông gió bị giảm.
Cảm biến NH3, CO2 của Lazico là chuẩn RS485 Modbus, dùng với bộ trung tâm như MS5, MF5. Dòng EW đọc cảm biến theo chuẩn khác; trước khi mua nên hỏi kỹ thuật để chọn đúng bộ.
Các tài liệu khuyến nông nêu ở trên khuyên giữ dưới 20–25 ppm. Ngưỡng cài cụ thể nên thống nhất với bác sĩ thú y trại.
Gọi hoặc Zalo 0813578889. Cho biết loại vật nuôi, kiểu chuồng, chiều dài dãy, trại đang dùng bộ điều khiển nào. Lazico tư vấn số cảm biến, chỗ đặt và cách ghép với quạt, rồi báo giá.
Kiểm tra kỹ thuật: Đội kỹ thuật Lazico · Cập nhật: 17/11/2026